جستجو

39 نسخه قابل چاپ
تابستان و مسموميت هاي غذايي

{ پروين محمدي }

از تب دانگ (Dengue) چه مي دانيد؟

اشاره:
زندگي نيش است و نوش
تلخ است و شيرين
شکست است و پيروزي
سکون است و حرکت و...
زندگي سير است و سياحت و اين قسمت زيباترين و قشنگترين و ديدني ترين بخش زندگي است به شرط آنکه با سلامتي همراه باشد.

اما در فصل گرما و تابستان و در طول سفر چگونه سالم بمانيم؟
در فصل گرما به ويژه در مسافرت شايع ترين بيماريها، مسموميت هاي غذايي و عفونت هاي روده اي است زيرا امکانات بهداشتي به اندازه کافي در دسترس نيست و خطر مصرف غذاهاي مانده و نامطمئن، آب آلوده و ... بيشتر از ساير اوقات است. در حالي که هميشه دنبال مواد غذايي با ارزش، پر انرژي و سالم هستيم و هنگام خريد توجه خاصي به کيفيت مواد غذايي، استاندارد بودن آن، بسته بندي مناسب، تاريخ توليد و انقضاء و کد بهداشتي محصول داريم و به اين موضوع حساسيت خاصي نشان مي دهيم اما در سفر انگار فراموش مي کنيم که بايد همه اين حساسيت ها اعمال شود و نکات بهداشتي در مسافرت هم مد نظر باشد.
آنچه مي بينيم مي خريم، هرچه هوس مي کنيم مي خوريم، هرجا مي رسيم بساط را پهن مي کنيم و خلاصه...
غافل از اينکه در طول مسافرت عدم رعايت اصول بهداشتي در خريد مواد غذايي، نگهداري، طبخ و مصرف غذا به ويژه غذاهاي فاسد شدني مثل گوشت، تخم مرغ، لبنيات، بستني، شيريني خامه اي و... نقش مهمي در ايجاد مسموميت هاي غذايي دارد و حتي اگر تمام مواد غذايي که تهيه مي کنيم استاندارد و فاقد باکتريهاي خطرناک باشند باز هم ممکن است در صورت عدم مراقبت هاي لازم انواع ميکروب ها به مواد غذايي سالم، هجوم آورده و باعث بيماري ما و همراهانمان شوند.
اگر مي خواهيم از سير و سياحت خود لذت کافي ببريم و اگر مي خواهيم در طول تابستان و فصل گرما به ويژه در سفر دچار مسموميت غذايي نشويم کافي است دستورات و توصيه هاي زير را جدي بگيريم:

توصيه اول: شستشو و نظافت
- شستشوي مکرر دستها، ظروف و وسايل مورد استفاده آشپزي و مواد غذايي جهت طبخ و يا نگهداري در يخچال، نقش اساسي در جلوگيري از انتقال ميکروب ها داشته و سهل انگاري در شستشوي هر يک از اين قسمت ها باعث انتقال ميکروب به بقيه قسمت ها و سپس به بدن و در نهايت مسموميت مي شود.
- هميشه قبل از دست زدن به مواد غذايي يا آماده کردن مواد غذايي به ويژه گوشت، مرغ، ماهي و تخم مرغ دستها را با آب گرم و صابون بشوييد و ظروف آشپزخانه، چاقو و ساير وسايلي که به کار برده ايد مثل تخته گوشت و غيره را با آب ترجيحا داغ و مايع ظرفشويي بشوييد.

توصيه دوم: باز هم بشوييد
- ميوه جات و سبزيجات را با آب تميز و قابل شرب به دقت بشوييد. به ويژه اگر آنها را خام مصرف مي کنيد و قصد نداريد بپزيد. هنگام شستشوي سبزي چند قطره مايع ظرفشويي در داخل ظرف حاوي سبزي بريزيد و بگذاريد چند دقيقه سبزي در اين محلول بماند. سپس آن را چند بار با آب تميز بشوييد و بعد مصرف کنيد.
- بعد از شستشوي مواد غذايي (سبزي و ميوه و...) آنها را به بسته بندي اوليه باز نگردانيد و در ظروف تميز و استفاده نشده بگذاريد.
- بعد از شستشو و يا تعويض پوشک بچه يا تماس با حيوانات خانگي (پرنده و ...) بلافاصله دستهايتان را با صابون بشوييد.
- دستمالهاي آشپزخانه را زود به زود بشوييد. اگر در منزل از ماشين ظرفشويي استفاده مي کنيد حتما آب داغ مصرف کنيد.

توصيه سوم: غذاهاي پخته را در کنار مواد غذايي خام و نپخته قرار ندهيد
- هنگام تهيه يا نگهداري غذا، گوشت، مرغ و ماهي خام را دور از ساير مواد غذايي قرار دهيد. اين کار نقش مهمي در جلوگيري از انتقال ميکروب ها دارد.
- گوش خام را با دقت و در کيسه هاي محکم نگهداري کنيد به نحوي که آب گوشت از کيسه خارج نشود.
- غذاهاي تهيه شده از گوشت و مرغ را جدا از ساير مواد غذايي نگهداري کنيد.
- براي خرد کردن نان يا ميوه هرگز از تخته مخصوص خرد کردن گوشت استفاده نکنيد.
- گوشت خام و پخته را هيچ وقت در يک ظرف و کنار هم نگذاريد.

توصيه چهارم: غذا را در درجه حرارت مناسب بپزيد.
با توجه به اينکه غذاي آلوده شده به ميکروب ها، اغلب ظاهري طبيعي و بدون بو و طعم خاصي هستند و ممکن است متوجه آلودگي نشويد بايد غذا را به طور کامل بپزيد تا ميکروب ها از بين بروند و اگر غذاي مانده را دوباره مصرف مي کنيد حتما حرارت کامل بدهيد تا چنانچه ميکروبي در آن رشد کرده از بين برود. بهترين راه براي مطمئن شدن از حرارت کافي مواد غذايي استفاده از دماسنج هاي مخصوص آشپزخانه است. در واقع استفاده از دماسنج تنها راه است براي اينکه دريابيد غذا آنقدر حرارت ديده که ميکروب هايش کشته شوند. اکثر ميکروب هاي خطرناک در صورت پخته شدن غذا در دماي بين 140 تا 180 درجه فارنهايت (تقريبا 60 تا 80 درجه سانتيگراد) از بين مي روند، براي حرارت مناسب به غذا نکات زير را به کار بريد:
- هنگام گرم کردن غذاي مانده از قبل، دماي داخلي آن بايد به 165 درجه فارنهايت (تقريبا 74 درجه سانتيگراد) برسد.
- آب خورش، سوپ و آبگوشت تا حد جوشيدن بايد حرارت ببيند.
- تخم مرغ را آنقدر حرارت دهيد که زرده و سفيده کاملا سفت شوند. اگر در غذايي که قصد تهيه آن را داريد، تخم مرغ به صورت خام يا نيم پز استفاده مي شود حتما از تخم مرغ مطمئن استفاده کنيد.
- اگر از ماکرويو براي تهيه غذا استفاده مي کنيد دائما غذا را جا به جا کنيد يا هم بزنيد تا هيچ نقطه سردي در غذا نماند چون امکان دارد ميکروب ها در قمست هاي سرد غذا از حرارت ماکرويو در امان مانده باشند.

توصيه پنجم: غذاهاي فاسد شدني را حتما در يخچال يا فريزر نگهداري کنيد.
غذاهاي فاسد شدني اگر به طرز مناسب خنک نگه داشته شوند، باکتريهاي بيماري زا به سرعت روي آنها رشد مي کنند بنابراين ظرف مدت 2 ساعت از خريد اين مواد غذايي يا تهيه و طبخ آنها، بايد آنها را در يخچال يا فريزر قرار دهيد البته اگر دماي محل زندگي شما (منزل يا محل سکونت در سفر) بالاي 90 درجه فارنهايت (تقريبا 32 درجه سانتيگراد) است فقط يک ساعت فرصت داريد تا اينکار را انجام دهيد. تکه هاي بزرگ گوشت، مرغ يا ماهي را اگر قصد نداريد طي 2 روز آينده مصرف کنيد در فريزر قرار دهيد چون در يخچال ممکن است خراب شود. اين زمان در مورد تکه هاي کوچکتر گوشت مثل بيف، 3 تا 5 روز است هنگام استفاده از يخچال و فريزر نيز موارد زير را رعايت کنيد:
- به کمک دماسنج مطمئن شويد دماي يخچال شما کمتر از 40 درجه فارنهايت (تقريبا 4 درجه سانتيگراد) و فريزر کمتر از 0 درجه فارنهايت (تقريبا منهاي 17 درجه سانتيگراد) است.
- گوشت مرغ و ماهي را در بسته بندي اصلي خود و در يک پوشش نايلوني در يخچال نگهداري کنيد.
- اگر مي خواهيد گوشت را به مدت طولاني در فريزر نگهداري کنيد، حتما آن را در پوشش هاي پلاستيکي ضخيم و فويل آلومينيوم نگهداريد.
- وقتي گوشت را در پياز و آبليمو مي خوابانيد، ظرف گوشت را در يخچال بگذاريد نه روي ميز آشپزخانه.
- باقي مانده غذا را فورا در يک پوشش مناسب، در يخچال يا فريزر قرار دهيد.
- غذاي مانده از قبل را حداکثر طي مدت 4 روز مصرف کنيد (به شرط آنکه غذا در اين 4 روز از ابتدا در يخچال نگهداري شده باشد)

توصيه ششم: غذاهاي منجمد را چگونه باز کنيد
وقتي گوشت، مرغ يا ماهي در دماي اتاق قرار مي گيرد، باکتري ها به سرعت روي آنها رشد مي کنند. بنابراين توصيه مي شود وقتي آنها را از فريزر در مي آوريد و مي خواهيد يخ آنها را آب کنيد از سه روش استفاده کنيد:
- يخچال: گوشت، مرغ و ماهي را در يک پوشش کاملا محکم قرار دهيد تا آب آنها داخل يخچال و روي ساير مواد غذايي نريزد. پس از آب شدن يخ گوشت، بايد ظرف 1 تا 2 روز از آن استفاده کنيد. اين زمان در مورد تکه هاي کوچکتر مثل بيف، 3 تا 5 روز است.
- ماکرويو: براي آب کردن يخ گوشت، مرغ يا ماهي از دکمه (Deftost) يا «قدرت 50 درصد» استفاده کنيد. در غير اين صورت ممکن است قسمت هايي از لبه گوشت پخته شود در حالي که مرکز آن همچنان منجمد است. اگر گوشت، مرغ يا ماهي را به صورت تکه تکه درآورده ايد، تکه ها را جابجا کنيد تا مطمئن شويد هيچ قسمتي منجمد باقي نمانده است. بلافاصله بعد از آب شدن يخ، غذا را در مايکرويو بپزيد.
- آب سرد: مواد غذايي منجمد را در يک پوشش کاملا محکم و غير قابل نفوذ بگذاريد و در ظرف آب سرد قرار دهيد. هر 30 دقيقه آب ظرف را عوض کنيد. همچنين شما مي توانيد مواد غذايي منجمد را در يک پوشش غير قابل نفوذ زير شير آب سرد قرار دهيد. در هر دو صورت بعد از آب شدن يخ بلافاصله بايد غذا را بپزيد.

توصيه هفتم: هنگام سرو غذا مراقب باشيد
غذاهاي آماده شده اگر در دماي مناسب نگهداري شوند به ندرت در معرض آلودگي با ميکروب هاي بيماري زا هستند، اين اتفاق بيشتر در پيک نيک ها و سفرهاي خارج شهري رخ مي دهد. براي اينکه غذاي شما در مسافرت ها و پيک نيک ها سالم بماند نکات زير را رعايت کنيد:
- بعد از غذا، باقي مانده آن را فورا جمع کنيد.
- اگر مقدار زيادي غذا مصرف مي کنيد غذا را کم کم و در قسمت هاي کوچکتر از ظرف اصلي خارج کنيد.
- تمام باقي مانده هاي غذا را که بيش از 2 ساعت در دماي اتاق مانده اند (در هواي گرم، يک ساعت) دور بريزيد.
- اگر ناچاريد غذاي سرد را بيش از 2 ساعت در محيط بيرون نگه داريد، زير غذا تکه هاي يخ قرار دهيد و با آب شدن يخ ها، تکه هاي جديد يخ را زير غذا قرار دهيد (به هيچ عنوان از يخ هايي که از بهداشتي بودن آن مطمئن نيستيد استفاده نکنيد زيرا يخ هايي که روي زمين و کنار خيابان به فروش مي رسند اصلا بهداشتي و قابل مصرف نمي باشند چون يخ با شستن پاک نمي شود بلکه ميکروب به داخل يخ نفوذ مي کند).
- اگر ناچاريد غذاي گرم را بيش از 2 ساعت در محيط بيرون نگهداري کنيد از آرام پز يا ظروفي که غذا را گرم نگه مي دارند استفاده کنيد.

توصيه هشتم: غذاي مشکوک را دور بريزيد
اگر مطمئن نيستيد که غذا به طرز صحيح تهيه، نگهداري و سرو شده، آن را مصرف نکنيد. غذايي که به مدت طولاني در دماي اتاق باقي مانده، ممکن است حاوي باکتري هايي باشد که حتي هنگام پختن هم از بين نمي روند. غذايي را که در مورد آن اطمينان نداريد، نچشيد و امتحان نکنيد، فقط آن را دور بريزيد. چون حتي اگر اين غذا ظاهر و بوي مناسبي داشته باشد، باز هم ممکن است براي مصرف سالم نباشد.

توصيه نهم: اين غذاها را مصرف نکنيد
مسموميت ها و بيماريهاي ناشي از غذاي فاسد يا آلوده در کودکان، خانم هاي بار دار و جنين آنها و افراد مسن، افراد دچار ضعف سيستم ايمني بدن، بسيار خطرناک و حتي گاهي کشنده هستند. اين گروه از افراد آسيب پذيري بيشتري نسبت به مسموميت هاي غذايي دارند و در نتيجه بايد بيشتر مراقب خود باشند. اجتناب از غذاهاي زير در اين افراد ضروري است:
- گوشت و مرغ خام و يا نيم پخته
- تخم مرغ خام يا نيم پخته و غذاهاي تهيه شده از آن
- شير و فرآورده هاي لبني غير پاستوريزه
- ماهي خام يا نيم پخته
- آبميوه هاي غير پاستوريزه
- سوسيس

توصيه دهم: از پرخوري و در هم خوري پرهيز کنيد
پرخوري يکي از عواملي است که موجب بد هضمي شده و بد هضمي در برخي موارد باعث بروز مسموميت غذايي مي شود. بنابراين متعادل غذا بخوريد و از زياده روي در مصرف غذا به ويژه چرب و شيرين پرهيز کنيد.
در هم خوردن نيز عاملي است که مي تواند ايجاد مسموميت کند مثلا بستني و هندوانه در اغلب افراد اگر با هم خورده شود ناسازگاري غذايي به وجود آورده و ايجاد مسموميت مي کند. جگر با ماست و هندوانه باعث تداخل مواد غذايي شده و باز هم فرد را دچار مشکل گوارش شديد مي کند. استفاده از غذاهاي چرب و سنگين در تابستان و فصل گرما اصلا توصيه نمي شود. کله پاچه ها و غذاهايي از اين قبيل بهتر است در فصل سرما استفاده شود.
و نکته آخر اينکه در سفرها هميشه نسبت به تهيه مواد غذايي و انتخاب رستوران دقت کنيد حتي بيشتر از ايام معمول که در خانه خود هستيد و از فروشندگان دوره گرد هرگز خريد نکنيد.

از کجا بفهميم مسموم شده ايم؟
درباره علايم مسموميت هاي غذايي از دکتر محمدجواد قبولي متخصص بيماريهاي عفوني و عضو هيات علمي دانشگاه پرسيديم:
علايم مسموميت هاي غذايي چه علايمي هستند؟ وي در پاسخ چنين گفت: علايم شايع مسموميت هاي غذايي عبارتند از اسهال و استفراغ که ممکن است استفراغ شديد و مکرر، يا ضعيف و کم باشد.
اسهال نيز ممکن است خيلي آبکي، شل و حجيم، يا بلغمي، خوني و کم حجم باشد. بيمار ممکن است لرز، تب، سردرد، بدن درد، ضعف، بي حالي، بي رمقي و بي حوصله گي هم داشته يا نداشته باشد (بسته به نوع عامل ايجاد کننده بيماري).
در بعضي از مسموميت هاي غذايي ممکن است علايم معدي و روده اي بارز نباشد اما علايم مختلف عصبي غلبه داشته باشند مثل بوتوليسم با علايم دو بيني، تاري ديد، اختلال بلع، خشکي دهان، ضعف يا فلج عضلاني پايين رونده تا فلج کامل، بدون تب.

در سفرهاي خارج از کشور بيشتر مراقب باشيد
پرسش ديگري را نيز درباره تب دانگ (Dengue) با وي مطرح کرديم و دکتر قبولي متخصص بيماريهاي عفوني پاسخ داد:
تب دانگ ويروسي است که توسط گزش پشه آلوده يا کنه ممکن است منتقل شود.
علايم تب دانگ با تب، سردرد، بدن درد شبيه آنفولانزا شروع مي شود و اکثرا 5 تا 7 روز خود به خود بهبود پيدا مي کند.
گاهي تظاهرات خونريزي دهنده مثل خون دماغ، خونريزي زير پوست شبيه سرخجه و سرخک، چه پوستي و چه مخاطي مثل ملتحمه چشم، خونمردگي روي پوست، خونريزي از لثه مشاهده مي شود. معمولا درمان به خصوصي ندارد و فقط مراقبت هاي پزشکي انجام مي شود تا از بروز خونريزي جلوگيري شود و تب کنترل مي گردد. اما اگر خونريزي پيدا شد بايد پلاکت ها بررسي شود و در صورت کم شدن پلاکت، اصلاح پلاکت صورت گيرد.
بنابراين کنترل درجه حرارت بالا (تب شديد) و اگر خونريزي باشد کنترل خونريزي تنها کاري است که بيمار نياز دارد برايش انجام شود.
از اين متخصص بيماريهاي عفوني و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي خواستيم تا توصيه هاي پيشگيري در سفرهاي خارجي را براي مسافران بگويد. وي تصريح کرد:
حتي الامکان در سفرهاي خارجي (بيشتر) و در سفرهاي داخلي (کمتر) مراقبت هاي بهداشتي بايد انجام شود به خصوص از نظر گزش حشرات مسافران بايد مراقب باشند در معرض گزش قرار نگيرند. پوشش کامل و لباسهاي پوشيده و قرار نگرفتن دست و پا و صورت و بدن در معرض گزش حشرات در طول سفرهاي خارجي حتي سفرهاي داخلي توصيه مي شود. خوابيدن در مناطق باز با احتياط باشد و از پشه بند استفاده شود. توري پنجره ها نيز مي تواند از گزش و ورود حشرات به محل خواب مسافران جلوگيري کند. خوشبختانه تب دانگ بيماري زياد شايعي نيست ولي زمان جنگ در مرزهاي غرب کشور گزارش شده بود و زماني که رانده شدگان عراقي در مناطق مرزي بودند اين بيماري در شمال غرب کشور وجود داشت منتهي با اينکه بيماري نگران کننده اي نيست بهتر است اقدامات پيشگيري از سوي مسافران مخصوصا در سفرهاي خارجي انجام شود.

 
صفحه اول
درباره ما
آرشيو مجله
آرشيو سايت
اشتراک مجله
العربية
English Section
 
 

فهرست مسافران 39

 
 
 
يادداشت  
احمدي نژاد در امارات  
سيوند، کوروش و باقي قضايا ... !  
توپ در زمين رييس جمهور!  
جزيره قشم؛ گوهر خليج‌فارس  
شكارچيان شب در شكارگاه بهرام‌گور  
نگاهي به روانشناسي بازار و تبليغات  
سرزمين گنج‌هاي پنهان و آشكار  
300؛ بربريت ايرانيان يا يوناني ها؟!  
برنامه‌ريزي جهانگردي پايدار  
به علت عدم حمايت مسؤولان جهانگردان ايراني مجبور به بازگشت شدند  
موزه اي ارزشمند در حال نابودي  
کوتاه و مختصر از هتل شو- دبي  
مشكلات خدمات و آموزش هتلداري  
تشکل هاي هتلداري؛ قانوني است- قانوني نيست  
خانه داري در هتل  
نگاهي به پايتخت بلژيک  
عضو اتاق بازرگاني تهران: امارات يک فرصت تجاري يا تهديد!  
همزمان با اولين همايش سراسري جايگاه توريسم مذهبي در توسعه سفرهاي همگاني پروژه ملي رزرواسيون و اسكان مكانيزه گردشگران به بهره برداري مي رسد  
حضور 70 سفير در سومين همايش تبيين سياست هاي دولت در صنعت گردشگري  
دعوت از فعالان گردشگري كشور براي حضور در 25 نمايشگاه بين المللي  
رييس اتحاديه ي هتل و هتل آپارتمان هاي استان تهران خبر داد: يکسان سازي نرخ در هتل هاي يک تا سه ستاره براي مسافران خارجي آژانس ها و ايراني ها  
حقوق گردشگري  
تابستان و مسموميت هاي غذايي  
کليساي کاتوليک هاي انديمشک با خاک يکسان شد  
بهره برداري از معدن چهره آباد، کابوس مردان نمکي شده است  
قربانگاه مردان نمکي همچنان در حال تخريب است  
آغاز به کار بانک خصوصي پاسارگاد در مشهد  
هتل اميرکبير اراک و خبرهاي تازه ...  
هتل هاي جهان  
دانشگاه هاي هتل داري جهان  
آصفي، سفير جمهوري اسلامي ايران در گفتگو با مسافران: بين توريسم ايران و امارات توازني وجود ندارد  
مديرعامل سازمان سياحتي و مراکز تفريحي بنياد مستضعفان خبر داد: تبديل هتل هاي بنياد مستضعفان به هلدينگ  
آموزش تخصصي هتلداري مديران هتلهاي پارسيان در اتريش  
دکتر رحمت نژاد: کلنگ هتل 7 ستاره رامسر خرداد ماه زمين زده مي شود  
رحيم مشايي: ايران و تاجيکستان از نظر فرهنگي يک کشورند  
Shahnameh Ferdowsi, World of Heroics  
Persian Handicrafts Astonished Arabs  
Iran Will Attract Africans  
Safavid History Travels to Paris  
Specialized Exhibition at Iran National Museum  
Persian Gulf Museum to be Established in Abasak Island  
Iran National Museum Cooperate with Religious Minorities  
Mashaee: New Projects Planned for Kerman  
ISLAMIC ART GOES ONLINE WITH LAUNCH OF VIRTUAL EXHIBITIONS  
 
 

© Copyright 2009 www.mosaferan.ir

درباره ما | اشتراک مجله | آرشيو مجله | آرشيو سايت | اشتراک مجله